Rak piersi to najczęstszy nowotwór złośliwy u kobiet. Wczesne wykrycie jego objawów jest możliwe dzięki regularnym badaniom, te jednak są często bagatelizowane ze względu na duży koszt i niewygodę mammografii. Sytuację poprawiłoby opracowanie skutecznego testu diagnostycznego opartego na analizie próbek krwi.

Realizacją tego projektu zajęli się naukowcy z Uniwersytetu McGill (Montreal, Kanada), którzy po licznych próbach zdołali usprawnić technikę mikromacierzy przepływowej (ang. microfluidics-based microarray) tak, aby pozwalała ona na jednoczesne przeanalizowanie wystarczającej liczby białkowych biomarkerów. Jej skuteczność przetestowano na 11 zdrowych i 17 chorych kobietach cierpiących na raka piersi z ekspresją receptorów estrogenowych. 6 spośród 32 profili badanych białek różniło się znacznie u obu grup i w związku z tym mogłoby posłużyć do określania stanu zdrowia pacjenta.

Choć tego typu testy mają duży potencjał, to jednak zanim zostaną dopuszczone do etapu badań klinicznych, konieczne będzie przeprowadzenie większej liczby prób.

Autor: Anna Kurcek
Źródło: Detecting breast cancer’s fingerprint in a droplet of blood. A McGill Channels News Item

Problem powracających migren dotyczy ok. 12% ludzi. Dostępne na rynku leki łagodzą jedynie objawy i skracają czas trwania ataku, przy czym średnio połowa pacjentów nie odczuwa po nich żadnej poprawy. Przeszkodą do opracowania skutecznych środków jest niedostateczna wiedza na temat mechanizmów powstawania uciążliwego bólu.

Problemem zajął się dr Andrew Charles z Uniwersytetu Kalifornijskiego, kampus Los Angeles (USA), który za pomocą kofeiny wyzwalał u myszy napady migreny, a następnie badał zmiany zachodzące w ich centralnym układzie nerwowym. W ten sposób zaobserwował on charakterystyczne, przemieszczające się po mózgu fale elektrycznej aktywności. Ustalił również, że ich wędrówka rozpoczyna się w ośrodku wzroku, co wywołuje błyski oraz mroczki zwane aurą migrenową. Następnie impulsy te dochodzą do ośrodka czucia, czego wynikiem może być odrętwienie i mrowienie ciała. Wreszcie, kiedy fala dotrze do ośrodków kontrolujących mowę, pojawiają się trudności z doborem odpowiednich słów.

Choć powyższe badania rzuciły nieco światła na niektóre z objawów migreny, przyczyny powstawania uporczywego bólu wciąż pozostają niejasne.

Autor: Anna Kurcek
Źródło: Why Women Suffer More Migraines Than Men

Według najnowszych danych, częste wykonywanie stomatologicznych zdjęć rentgenowskich może zwiększać ryzyko rozwoju oponiaka (łac. meningioma), czyli jednego z najpowszechniej występujących, łagodnych nowotworów mózgu.

Naukowcy prześledzili i porównali historię stomatologicznych prześwietleń u 1433 chorych oraz 1350 zdrowych osób pomiędzy 20, a 79 rokiem życia. Uzyskane w ten sposób dane wskazują m.in., że coroczne wykonywanie ortopantomogramu, czyli panoramicznego zdjęcia rentgenowskiego szczęki i żuchwy, u pacjentów poniżej 10 roku życia zwiększyło około 5-krotnie ryzyko zachorowania na oponiaka.

Mimo wszystko, nie warto omijać dentysty szerokim łukiem. W wielu przypadkach prześwietlenia są niezastąpionym narzędziem diagnostycznym pozwalającym uniknąć poważnych problemów zdrowotnych. Zaniedbana próchnica grozi bowiem nie tylko utratą zębów, ale ma również niekorzystny wpływ na ogólny stan naszego organizmu.

Autor: Anna Kurcek
Źródło: Dental X-rays linked to common brain tumor

Zwyrodnienie plamki żółtej (ang. Age-related Macular Degeneration; AMD) to przewlekła choroba oczu dotycząca głównie osób w starszym wieku. U większości pacjentów występuje tzw. postać sucha, której objawy na ogół postępują powoli i nie stanowią dużego zagrożenia. Z czasem mogą one jednak prowadzić do powstawania tzw. mokrego (wysiękowego) AMD i całkowitej utraty centralnego widzenia.

Według najnowszych badań przeprowadzonych w Trinity College Dublin (Irlandia) rozwój mokrego AMD jest związany z procesami zapalnymi zachodzącymi w oku, a konkretnie z obecnością czynnika IL-18. Naukowcy wierzą, że kontrolując poziom tej interleukiny będzie można zatrzymać rozwój niebezpiecznej formy wysiękowej. Ich odkrycie daje zatem nadzieje na opracowanie zupełnie nowych sposobów leczenia zwyrodnień plamki żółtej.

Autor: Anna Kurcek
Źródło: Trinity researchers report major eye disease breakthrough

Naukowcy z Purdue University zidentyfikowali niedawno związek chemiczny hamujący wzrost i rozwój komórek tłuszczowych. Tak zwany piceatannol występuje głównie w czerwony winie, winogronach i niektórych owocach, a jego działanie polega na blokowaniu specyficznych receptorów insuliny. W ten sposób hormony nie mogą aktywować genów warunkujących odkładanie się tkanki tłuszczowej.

Być może odkrycie to zapoczątkuje rozwój nowych metod walki z otyłością. Uzyskane jak dotychczas wyniki pochodzą z testów prowadzonych na kulturach tkankowych. Kolejnym krokiem będą badania na zwierzętach.

Autor: Anna Kurcek
Źródło: Red wine, fruit compound could help block fat cell formation

Wraz z upływem lat nasza pamięć stopniowo staje się coraz słabsza. Mózg coraz trudniej przyswaja nowe informacje, pogarsza się również zdolność myślenia abstrakcyjnego. Według naukowców z The Scripps Research Institute (filia na Florydzie, USA), tego typu zmiany wcale nie muszą być trwałe.

Swego odkrycia dokonali oni obserwując aktywność neuronów mózgowych u muszki owocówki (Drosophila melanogaster), u której jak się okazało utrata pamięci o zdarzeniach sprzed kilku godzin była związana z niewydolnością konkretnych komórek. Ich funkcje udało się przywrócić za pomocą naprzemiennej stymulacji niską i wysoką temperaturą.

Co najważniejsze, biochemiczne podstawy formowania się pamięci u muszki i u człowieka zdają się być takie same. Możemy zatem mieć nadzieję, że pewnego dnia naukowcy zidentyfikują odpowiednie neurony również u ludzi.

Autor: Anna Kurcek
Źródło: Stimulating specific neurons may reverse age-related memory defects